สลายความแก่ด้วยถั่วงอก

บำรุงสมองให้แข็งแรง แหล่งโปรตีนชั้นดี วิตามินซีสูง

ผัก ดั้งเดิมที่รู้จักกันมานานแสนนาน ตั้งแต่สมัยเป็นนักเรียนชั้นประถม จำได้ว่าในชั้นเรียนวิชาวิทยาศาสตร์ คุณครูให้การบ้านกลับมาทำโดยการให้เพาะถั่วเขียวมาส่ง ซึ่งต้นอ่อนๆ สีขาวๆ ที่งอกมาจากเมล็ดเล็กๆ ของถั่วเขียว นั่นก็คือ ถั่วงอก สีขาวรูปร่างยาวๆ เรียวๆ มีหัวเป็นเม็ดถั่วเขียวนั่นเอง

          จำได้ว่าหลังจากที่เรานำเมล็ดถั่วเขียวไปผังไว้ในกระดาษทิชชูซับน้ำหมาดๆ แล้วเฝ้ารออยู่ไม่กี่วันก็ค่อยๆ เห็นต้นอ่อนชูยอดเรียวสีเขียวอ่อนโผล่พ้นเมล็ดออกมา เป็นความรู้สึกของความภาคภูมิใจอยู่ลึกๆ  ที่สามารถเพาะปลูกพืชผักได้ด้วยตัวเองประสบความสำเร็จเป็นครั้งแรก (ก็มันง่ายขนาดนั้นใครๆ ก็คงทำได้) ดีใจและภูมิใจในการบ้านชิ้นนี้ยิ่งกว่าชิ้นไหนๆ เสียอีก

          แต่ถึงแม้จะปลูกถั่วงอกได้แล้วก็ใช่จะทำให้เรารู้สึกชอบกินถั่วงอกขึ้นมา หรอกนะ สมัยนั้นความรู้เรื่องโภชนาการยังไม่ฝังสมองจนพอจะทำให้รับรู้ได้ว่าคุณค่า ของอาหารประเภทไหนที่มีประโยชน์กับร่างกายรู้แต่เพียงว่าอะไรอร่อยก็กิน ส่วนอะไรที่ไม่ชอบก็เขี่ยทิ้งไป ดังนั้นก๋วยเตี๋ยวน้ำลูกชิ้นในชามของเราจึงมักมีน้ำซุปและถั่วงอกถูกวางทิ้ง ติดก้นถ้วยอยู่เสมอๆ กว่าจะเริ่มรู้ตัวว่าได้ทิ้งสารอาหารที่มีคุณค่าไปเสียตั้งนมนานก็เกือบจะ สายเกินกาลไปแล้ว

           ความเป็นมา

          ว่ากันว่าถั่วงอกนั้นถือได้ว่าเป็นมรดกวัฒนธรรมอาหารของเอเชียเลยเชียว ประเทศแรกในโลกที่เพาะถั่วงอกหัวโตกินก็คือจีน มีหลักฐานแสดงว่าจีนกินถั่วงอกมาตั้งแต่ ๒,๙๓๐ ปีก่อนคริสตกาล คนจีนโบราณใช้ถั่วเหลืองงอกเป็นแหล่งวิตามินซีในฤดูหนาวที่ผักและผลไม้หายาก โดยเฉพาะกะลาสีเรือจะเพาะถั่วงอกกินในเรือเพื่อป้องกันและรักษาโรคลักปิด ลักเปิด เป็นอันรู้กันว่าถั่วเหลืองงอกมีวิตามินซีส่วนถั่วเหลืองดิบและเต้าหู้ที่ ผลิตจากถั่วเหลืองก็หามีวิตามินซีไม่

           คุณค่าทางอาหาร

          เมื่อนำถั่วเหลืองมาเพาะเป็นถั่วงอกจะมีวิตามินซีสูง (ถั่วงอก 100 กรัม มีวิตามินซี 5 มิลลิกรัม) ส่วนโปรตีนในถั่วงอกมีมากกว่าถั่วธรรมดาเล็กน้อยนอกจากนั้นการงอกยังทำให้ เกิดวิตามินบี 12 ซึ่งจำเป็นสำหรับการเติบโตและซ่อมแซมเซลล์ ถั่วงอกมีธาตุเหล็กที่ร่างกายย่อยได้ง่ายกว่าผักอื่นๆ มีวิตามินบี 17 และมีสารเลซิธิน (Lecithin) ช่วยบำรุงประสาทและการทำงานของสมอง

          ที่ สำคัญและน่าสนใจสุดๆ สำหรับหนุ่มสาวที่ไม่อยากแก่ ขอบอกว่าถั่วงอกสดๆ มีพลังชีวิตซึ่งทำให้ร่างกายสดชื่น ไม่แก่เร็ว เนื่องจากในถั่วงอกมีสารต้านความแก่ชื่อ ออซินอน (auxinon) มีคุณสมบัติช่วงให้ร่างกายเป็นหนุ่มสาวได้นาน ไม่แก่เกินวัยไปก่อนจะถึงเวลาอันควร

           ประโยชน์ทางยา

          ถั่วงอกเป็นแหล่งวิตามิน การแพทย์จีนจึงนำถั่วงอกหัวโตไปต้มแกงจืดกิน ช่วยขับเสมหะ ทำให้ปอดโล่ง และขับปัสสาวะ และเนื่องจากโมเลกุลของสารอาหารในเมล็ดของถั่วที่งอกได้เปลี่ยนแปลงไปอยู่ใน ลักษณะที่ร่างกายเราสามารถย่อยได้ง่าย โปรตีนถูกย่อยเป็นกรดอะมิโน แป้งเป็นคารโบไฮเดรตธรรมดาหรือกลูโคส และไขมันเป็นกรดไขมันเรียบร้อยแล้วถั่วงอกจึงเป็นอาหารที่ยอ่ยง่ายมากๆ เมื่อเรารับประทานจึงเท่ากับช่วยประหยัดการทำงานให้กับระบบย่อยอาหาร ลดของเสียและสิ่งตกค้าง (toxin)ในร่างกาย เมื่อระบบร่างกายไม่ต้องทำงานหนักเกินไป ร่างกายจึงเสื่อมช้า ไม่แก่เร็ว

กินครบ 5 รส ได้ประโยชน์ครบถ้วน

คงจำกันได้กับบทเรียนเมื่อสมัยประถมที่คุณครูเคยสอนว่า ลิ้นของเรามีตุ่มรับรสอยู่ 5 รส ด้วยกันคือเปรี้ยว หวาน เค็มเผ็ด ขม รสทั้ง 5 รสนี้หากผสมรวมกันอย่างพอเหมาะก็จะทำให้เกิดเป็นรสอร่อยขึ้นมาได้ อีกทั้งรสชาติแต่ ละรสนี้ก็ยังมีคุณประโยชน์ต่อส่วนต่างๆ ของร่างกายต่างกันออกไปด้วย

      อาหารรสหวาน เช่น ความหวานจากน้ำผึ้งและผลไม้ต่างๆ นั้นมีประโยชน์ต่อระบบย่อยและการทำงานของ ม้ามช่วยเสริมการทำงานของระบบไหลเวียนโลหิต แต่ถ้ากินหวานมากเกินไปก็ทำให้อ้วนและเสี่ยงต่อโรคเบาหวาน 

      อาหารรสเค็ม เช่น ปลาเค็ม เนื้อเค็ม ช่วยให้ลำใส้ดูดซึมดี แต่ถ้ากินเค็มมากไปก็จะทำให้เสี่ยงต่อโรคไต ได้

      อาหารรสเปรี้ยว จากผลไม้ต่างๆ มีประโยชน์ต่อตับและถุงน้ำดี ช่วยให้ระบบย่อยอาหารทำงานได้ดีขึ้น แต่กิน เปรี้ยวมากไปกระเพาะอาหารอาจระคายเคืองได้ 

      อาหารรสขม จากพืชผักต่างๆ มีประโยชน์ต่อหัวใจ ช่วยในการทำงานของระบบย่อยและดูดซึมสารอาหาร รวมไปถึงระบบขับถ่ายของเสีย 

     ส่วนอาหารรสเผ็ด อย่างพริก ขิง กระเทียม ก็จะช่วยกระตุ้นให้เจริญอาหาร ช่วยขับสารพิษ และช่วยให้ ระบบไหลเวียนคล่องตัวขึ้น แต่กินมากไประวังเป็นโรคกระเพาะอาหารได้